r€¥€r$€

De Amazone benaderen is als inzoomen op een onmetelijk complex en overvloedig systeem. Dieper duiken is confronterend, want het leidt tot de ervaring dat men eigenlijk niets weet.

R€¥€R$€ gaat dieper in op de sociaal-ecologische situatie van Amazonia. Het werk is opgebouwd in vier hoofdstukken: meeslepende real-time 3D-omgevingen, gebouwd in Unreal Engine, voeren de kijker mee langs rivieren en door jungleachtige landschappen. Terwijl de kijker boven het water zweeft, verschijnen de namen van de Inheemse Volkeren gegraveerd in het rivieroppervlak. Ze bij naam noemen was essentieel: zij zijn de beschermers van dit territorium.

Het tweede hoofdstuk verweeft archiefbeelden met de virtuele wereld. Het derde, centraal in de ervaring, presenteert zes interactieve kaarten die de druk van het extractivisme blootleggen: ontbossing, olie- en gasblokken, mijnbouw, waterkrachtcentrales, weginfrastructuur en brandzones. Kijkers navigeren door deze lagen en aanschouwen hoe extractieve druk zich opstapelt en overlapt over negen landen en meer dan 847 miljoen hectare. De interactieve kaarten zijn gebaseerd op open-source geospatiale data geproduceerd door RAISG, een consortium van maatschappelijke organisaties in zes Amazoniaanse landen, in samenwerking met COICA, dat meer dan 500 Inheemse Volkeren in het stroomgebied vertegenwoordigt.

Het cartografische werk verkent het territorium via hydrologische indelingen in plaats van politieke grenzen. Rivieren zijn heilig, voorouders, het bloedsomloopsysteem van een levende wereld. Door de ervaring te structureren rond rivierbekkens sluit het werk aan bij een begrip van territorium als verenigd door water.

R€¥€R$€ is het derde hoofdstuk van de Ríos Trilogie (2018–2024), die het Amazonebekken verkent via taal, cartografie en de constructie van territorium. De Ríos Trilogie doet geen poging om voor Amazonia of haar volkeren te spreken. Ze onderzoekt hoe koloniale representatiesystemen bepaalde narratieven construeren over een territorium dat in de eerste plaats aan zichzelf toebehoort, en hoe menselijke, culturele en ecologische dimensies blijven botsen met economische en politieke krachten onder toenemende klimaatstress.